قديمي‌ترين هتل جهان كجاست؟

فعال حوزه‌‌ی استاندارسازی، بهره‌وری و توسعه‌ی پایدار

	قديمي‌ترين هتل جهان كجاست؟
قديمي‌ترين هتل جهان كجاست؟ مهمانسراي عباسي با پشتوانه 320 ساله هنوز به عنوان قديمي‌ترين هتل دنيا به جهانيان معرفي نشده است. اقتصادگردشگري، ليلا جودي_ «از قديمي‌ترين هتل‌ جهان گزارش مي‌كنم...» اين جمله‌اي است كه گزارشگر شبكه‌ خبري CNN اسفندماه سال گذشته در جريان برگزاري اجلاس اپك در اصفهان به سراسر جهان مخابره كرد. علاوه بر اين گزارشگر، ساير خبرنگاران شبكه‌هاي تلويزيوني كه براي پوشش اخبار اين اجلاس در اصفهان گرد آمده بودند، با عناويني چون «زيباترين هتل جهان» و «قديمي‌ترين هتل جهان» اخبار خود را اطلاع مخاطبان خود رساندند. گرچه هنوز قديمي‌ترين هتل جهان به عنوان ميراث‌جهاني به ثبت يونسكو نرسيده و تنها پشتوانه‌اش ثبت ملي آن در سال‌ 40 است، اما اين باور كه مهمانسراي عباسي اصفهان با 320 سال قدمت تاريخي مي‌تواند به اين عنوان نايل شود، در بين دست‌اندركاران آن وجود دارد. اين مهمانسرا يادگاري از دوران صفوي است كه شهر اصفهان در آن ايام اعتلا و شكوه ويژه‌اي يافت به گونه‌اي كه آن را «نصف جهان» ناميدند. در ميان ‌آثار معماري به جاي مانده از عصر صفوي مجموعه مدرسه، بازار و كاروانسرايي به جاي مانده كه در كنار خيابان چهارباغ اصفهان جاي گرفته است. اين مجموعه در سال‌هاي حكومت آخرين پادشاه صفوي شاه سلطان حسين ساخته شد. شاه‌ سلطان حسين اين مجموعه را به مادرش پيشكش كرد از اين رو به كاروانسراي مادرشاه مشهور شد. مادر شاه‌سلطان حسين هم كاروانسرا را وقف مدرسه چهارباغ كرد كه عوايد آن براي نگهداري از مدرسه و معاش طلاب استفاده شود. با شكوفايي اقتصاد ايران در عصر صفوي ساختن بناهاي عظيم و سودمند چون بازار، مدرسه، پل، سد، آب‌انبار، مسجد و برج كبوتر رواج يافت اما شاخص‌ترين بناهاي آن دوره مجموعه كاروانسراهاست. از كاروانسراها علاوه بر اقامت كاروانيان و بازرگانان به عنوان فضايي براي نگهداري كالا و مبادلات بازرگاني هم استفاده مي‌شد. سادگي و در عين حال زيبايي كاروانسراي مادرشاه با فضايي دلگشا و آرام، شكوه و زيبايي ميدان نقش جهان را به ياد مي‌آورد. اين كاروانسرا در دو طبقه و صحن وسيع ساخته شده كه از ميان آن نهر فرشادي مي‌گذرد و هنوز وضع بنا استحكام و فضاي آن هر بيننده‌اي را حيران مي‌كند. پس از حمله افغان‌ها به اصفهان در سال 1134 هجري قمري و انقراض دولت صفوي اين كاروانسرا آسيب زيادي ديد ولي در زمان ظل‌السلطان حاكم وقت قاجار در اصفهان، اين بنا بازسازي و براي استقرار سواره نظام سربازان وي از آن استفاده شد. تا سال 1302 هجري اين محل كاربري نظامي داشت و سپس به عنوان انبار قند و شكر از آن استفاده شد. بين سال‌هاي 1310 تا 1330 در نزاعي كه بين طلاب مدرسه چهارباغ و آقاي پاقلعه‌اي در گرفت، موقوفه مدرسه به تملك سيدالعراقين درآمد و بعد از آن يكي از تجار اصفهان به نام‌ مثقالي با ارايه اسناد جعلي ادعاي مالكيت كاروانسرا را مطرح كرد. مدت‌ها عدليه اصفهان و تهران گرفتار كشمكش‌ها بودند تا اينكه بالاخره عدليه راي موقوفه بودن كاروانسرا را صادر كرد. كاروانسرا، مهمانسرا مي‌شود در سال 1336 شمسي دولت وقت تصميم‌ گرفت تا با توجه به افزايش سفر جهانگردان و گردشگران خارجي به اصفهان و نبود امكانات اقامتي مناسب در اين شهر، اين كاروانسرا را به يك هتل بين‌المللي تبديل كند. بر اين اساس اجاره‌نامه‌اي بين بيمه ايران و اداره اوقاف اصفهان در اسفندماه اين سال منعقد شد كه بر اساس آن، بيمه ايران موظف شد به هزينه خود مهمانخانه‌اي در مورد اجاره بسازد. در اجاره‌نامه اين كاروانسرا تاكيد شده كه تمام اعياني كه به وسيله شركت بيمه ساخته شود، متعلق به شركت مذكور است. علاوه بر اين نقشه مهمانخانه و عمليات ساختماني بايد با قانون عتيقات از لحاظ ابنيه تاريخي مغايرت نداشته باشد. چند ماه بعد از قرارداد مراسم كلنگ‌زني اين مجموعه با نام «هتل شاه عباس» انجام و عمليات ساختماني آن شروع شد كه با اين كار اين بناي تاريخي از تخريب و انهدام جدي نجات يافت. در بازسازي كاروانسرا دو هدف حفظ و اصالت نماي بيرون و تبديل حجره‌هاي كاروانسرا به اتاق اقامتي مناسب مورد توجه قرار گرفت. بر اين اساس ابتدا ديوارها و سقف‌ها بازسازي و اجزاي آسيب‌ديده مهار و قالب‌بندي شد. از خشت خام و آجر و بتون براي تقويت استحكام بنا و براي بازسازي بنا از طرح هاي اصيل ايراني استفاده شد. آرايش داخلي بنا نيز به‌گونه‌اي طراحي شد كه بيانگر جلوه‌هاي اصيل هنر ايراني باشد. تزئين نماي داخلي مهمانسرا را گروهي 150نفري به نام گروه هنري مهر كه زبده‌ترين و برجسته‌ترين هنرمندان طراح، نقش‌پرداز گچبر مشبك‌ساز و‌ آيينه‌كار اصفهاني بودند، انجام دادند و سرانجام بازسازي كاروانسرا در سال 1345 خورشيدي به پايان رسيد. هم‌اكنون مهمانسراي عباسي اصفهان به لحاظ پيشينه تاريخي سيصد ساله و ويژگي كاربردي و نيز آثار هنري ارزشمندي در قالب هنرهاي اسلامي و ايراني به عنوان يك موزه گرانبها و كهن‌ترين هتل دنيا شهرت دارد. معماري مهمانسراي عباسي مهمانسراي عباسي با 231 باب اتاق، سوئيت و آپارتمان كه مطابق با استانداردهاي بين‌المللي ساخته شده‌اند، سالانه پذيراي دهها هزار مهمان و گردشگر داخلي و خارجي از اقصي نقاط جهان و همچنين دهها هيات از ميهمانان عالي‌رتبه سياسي و شخصيت‌هاي بين‌المللي است. در 40 سال گذشته بيش از 150 شخصيت مطرح جهان در اين هتل اقامت داشتند كه قرار است مجموعه اين اطلاعات به صورت كتاب منتشر شود. سوئيت‌هاي اين هتل به سبك معماري صفوي و قاجار با فضايي رويايي، مقرنس‌هاي زيبا، ديوارنگاري و مذهب است كه معماري عصر خود را براي مهمانان تداعي مي‌كند. از بخش‌هاي قابل توجه اين مهمانسرا رستوران‌ها و تالارهاي متعدد آن است كه براي هر يك به نام يكي از بناهاي مشهور اصفهان نامگذاري و تزئينات هر يك شبيه به آن اثر انتخاب شده است. تالارهاي چهلستون، عالي‌قاپو، زرين، نقش‌جهان و فيروزه از جمله تالارهاي پذيرايي اين مهمانسرا هستند. رستوران و محيط باز چشم‌انداز به‌گونه‌اي است كه ميهمانان مي‌توانند علاوه بر استفاده از امكانات رستوران، از بام مهمانسرا شهر زيباي اصفهان و بناي باشكوه آن را نظاره كنند. چايخانه سنتي مهمانسرا واقع در ضلع شمالي باغ، به عنوان نخستين چايخانه سنتي جهان به شمار مي‌رود. همچنين موزه دايمي قرآن‌هاي خطي مهمانسرا از باارزش‌ترين و ديدني‌ترين بخش‌هاي اين مجموعه است. اين مهمانسرا به دليل دارا بودن تالارهاي متعدد همه ساله برگزار كننده صدها همايش علمي، فرهنگي، سياسي و اقتصادي و بين‌المللي است. از جمله اجلاس مهمي كه در سال‌هاي اخير در مهمانسرا برگزار شده مي‌توان به اجلاس بين‌منطقه‌اي حاكميت‌هاي فكري و معنوي، سمينار بين‌المللي هنر اسلامي، نخستين اجلاس وزراي جهانگردي كشورهاي اسلامي و يكصدوسي‌وپنجمين اجلاس وزراي نفت اپك اشاره كرد. چرا مهمانسرا ثبت جهاني نمي‌شود؟ «بختيار حدادي» مديرعامل مهمانسراي عباسي در خصوص اينكه چرا اين هتل به عنوان قديمي‌ترين هتل جهان ثبت نمي‌شود، به ميراث‌خبر گفت: «مهمانسرا در سال‌هايي كه مورد بازسازي قرار گرفت، ثبت ميراث ملي ايران شد اما هنوز هيچ تلاشي از سوي مسئولان ميراث فرهنگي براي ثبت جهاني آن انجام نشده است.» وي تاكيد كرد: « اينكه مهمانسراي عباسي، قديمي‌ترين هتل جهان است، موضوعي است كه اخيرا مورد توجه قرار گرفته است.» وي يادآور شد: «در جست‌وجويي كه در سايت‌هاي اينترنتي صورت گرفت، مشخص شد كه تنها چند هتل با قدمت 130 تا 140 سال در جهان وجود دارد كه قابل رقابت با هتل 320 ساله عباسي نيست.» به گفته‌ وي، براي نمونه هتل فوجياي ژاپن 110 سال قدمت دارد كه هنوز شكل سنتي خود را حفظ كرده است اما هتل عباسي اصفهان 320 سال قدمت دارد كه نقاشي‌هاي قديمي و سنتي آن به همان شكل حفظ شده است. حدادي گفت: «ثبت جهاني اين اثر، بايد از سوي مسئولان ميراث فرهنگي و گردشگري دنبال شود زيرا كه در حوزه وظايف آنان مي‌گنجد.» وي در پاسخ به اينكه آيا پيشنهاد ثبت جهاني اين اثر از سوي مسئولان هتل به صورت رسمي به سازمان ميراث‌فرهنگي و گردشگري ارايه شده است، گفت: «اين بحث تنها به صورت شفاهي بين مسئولان مطرح شده و هنوز شكل مكتوب به خود نگرفته است.» حدادي گفت: «اگر اين بحث جدي شود، مي‌توان اين پيشنهاد را به سازمان ميراث‌فرهنگي و گردشگري داد تا در اين زمينه تحقيقات لازم را انجام داده و به صورت مستند به يونسكو منتقل شود.» وي تصريح كرد: «نگهداري بناي هتل، نقش‌ها و طرح‌هاي به جا مانده از عهد صفوي و قاجاريه در اين هتل به قدري زياد است كه تواني براي پيگيري مسايل تبليغاتي براي هتل و نيز ثبت اين اين باقي نگذاشته است.» «نگهداري يك هتل مدرن غير از هزينه‌هاي آن هيچ دغدغه‌اي را متوجه مسئولان آن نمي‌كند، اما نگهداري يك «هتل‌‌موزه» كه همه جاي آن پر از نقاشي به سبك‌هاي مختلف هنري و آثار ملي است، نيازمند صرف هزينه فراوان، نگهداري از آثار به شكل موجود و حفظ و بقاي آن براي نسل‌هاي آينده را به دنبال دارد.» مديرعامل مهمانسراي عباسي تاكيد كرد: «شرط نگهداري از يك بناي تاريخي حفظ كاربري آن است تا از تخريب آن جلوگيري شود. اگر اين هتل بخواهد بدون استفاده گردشگران تنها به عنوان موزه استفاده شود، حتي يك دهه هم دوام نمي‌آورد و به زوال مي‌رود.» «براي نمونه علت تخريب سريع عمارت عالي‌قاپو، چهلستون و ساير بناهاي تاريخي در سال‌هاي گذشته به اين دليل بوده كه هرگز از آنان استفاده نكردند و به همين دليل لزومي براي صرف هزينه براي بازسازي و نگهداري وجود ندارد.» وي گفت: «مسئولان اين مهمانسرا تاكيد دارند كه اين مجموعه همواره به صورت يك مهمانسرا مورد استفاده قرار گيرد تا از بنا در برابر تخريب حفاظت شود.»
+ نوشته شده در پنجشنبه شانزدهم آبان ۱۳۸۷ساعت 11:39 توسط محمد صفدران - Mohammad Safdaran \|

	درباره
محمد صفدران فعال حوزه‌ی استانداردسازی، بهره‌وری و توسعه پایدار عضو هیات اندیشه ورزی آب، اقلیم، محیط زیست و کشاورزی بنیاد نخبگان استان بوشهر کارشناسی ارشد عمران-سازه کارشناس عمران-عمران فوق ديپلم عمران-کارهای عمومی ساختمان رئیس اداره مدیریت عملکرد، امور حقوقی و پاسخگویی به شکایات (1390-1402) سرپرست اداره امور آموزش و ترویج استاندارد (1393-1400) اداره كل استاندارد استان بوشهر تكنسين اجراي استاندارد و آزمايشگاه مصالح ساختماني(از سال 85 لغایت 90) مربي،داور و رئيس كميته مسابقات هيئت واليبال استان بوشهر (از سال 86 لغایت 90) مديريت شركت نوين سازي ليان(از سال 80 لغایت 85) عضو افتخاری گروه مهندسین مشاور رهنمایان ساحل پارس


RSS POWERED BY BLOGFA.COM